Số ca mắc tăng hơn 2,5 lần so với cùng kỳ năm trước
Trẻ dưới 5 tuổi chiếm 87,3%, đặt các nhà trẻ và trường mẫu giáo vào vị trí trung tâm của công tác phòng bệnh
Trong 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam ghi nhận gần 100.000 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng, tăng hơn 2,5 lần so với cùng kỳ năm trước.
Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, bệnh tập trung chủ yếu ở trẻ dưới 5 tuổi. Nhóm này chiếm 87,3% tổng số ca mắc được ghi nhận trên cả nước.
Trong 4 tuần gần đây, một số địa phương như TP.HCM, Đồng Nai, Đồng Tháp, Tây Ninh, Lâm Đồng, Đà Nẵng và Hà Nội tiếp tục ghi nhận số ca mắc ở mức cao.
Diễn biến này khiến trường học, đặc biệt là nhà trẻ và trường mẫu giáo, trở thành một trong những khu vực quan trọng nhất trong công tác kiểm soát dịch.
Số ca mắc tăng mạnh sau khi trẻ trở lại trường
Bệnh tay chân miệng thường lây qua đường tiêu hóa và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết của người bệnh.
Trẻ nhỏ là nhóm có nguy cơ cao do thường xuyên tiếp xúc gần, sử dụng chung đồ chơi và chưa hình thành đầy đủ thói quen vệ sinh cá nhân.
Bộ Y tế nhận định số ca mắc có thể tiếp tục tăng trong thời gian tới, đặc biệt trong giai đoạn đầu năm học mới khi trẻ quay trở lại các cơ sở giáo dục.
Điều này khiến phòng dịch tại trường học không chỉ là vấn đề y tế mà còn trở thành một phần của công tác quản lý giáo dục.
Khoảng 3.000 ca mới mỗi tuần
Trong 4 tuần gần đây, Việt Nam ghi nhận khoảng 3.000 ca tay chân miệng mỗi tuần.
Các trường hợp mắc bệnh tập trung nhiều tại các thành phố lớn và khu vực phía Nam, nơi mật độ dân cư cao và số trẻ học tập tại các cơ sở mầm non lớn.
Số ca tăng liên tục cho thấy dịch chưa có dấu hiệu giảm rõ rệt.
Đây cũng là lý do Bộ Y tế yêu cầu các địa phương tăng cường giám sát tại trường học, nhà trẻ và cộng đồng.
Hà Nội ghi nhận hơn 4.900 trường hợp
Tại Hà Nội, từ đầu năm đến đầu tháng 9 đã ghi nhận hơn 4.900 ca tay chân miệng.
CDC Hà Nội đang tăng cường giám sát tại trường học, nhà trẻ, cơ sở y tế và những khu vực có nguy cơ cao.
Tình hình này cho thấy tay chân miệng không còn tập trung riêng tại các tỉnh phía Nam.
Khi số ca tăng tại các đô thị lớn ở cả hai miền, yêu cầu giám sát liên tục trở nên quan trọng hơn.
Nhà trẻ và trường mẫu giáo là môi trường dễ lây lan
Đặc điểm của bệnh tay chân miệng khiến các cơ sở chăm sóc trẻ nhỏ trở thành nơi có nguy cơ lây truyền cao.
Virus có thể tồn tại trên đồ chơi, tay nắm cửa, bàn ghế và các vật dụng được trẻ sử dụng chung.
Nếu một trẻ mắc bệnh nhưng chưa được phát hiện kịp thời, mầm bệnh có thể lan nhanh trong một lớp học.
Vì vậy, việc vệ sinh đồ chơi, rửa tay thường xuyên và phát hiện sớm trẻ có biểu hiện sốt, nổi ban hoặc loét miệng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Nguyên tắc “3 sạch” được nhấn mạnh trở lại
Bộ Y tế tiếp tục khuyến cáo nguyên tắc “3 sạch” trong phòng bệnh tay chân miệng.
Đó là ăn uống sạch, ở sạch và bàn tay, đồ chơi sạch.
Đối với trẻ nhỏ, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh là biện pháp cơ bản nhưng có hiệu quả cao trong hạn chế lây truyền.
Tại trường học, vệ sinh bề mặt và đồ chơi cần được thực hiện thường xuyên thay vì chỉ tăng cường khi đã xuất hiện ổ dịch.
Phòng bệnh phụ thuộc nhiều vào phát hiện sớm
Phần lớn trẻ mắc tay chân miệng có thể hồi phục, nhưng một số trường hợp có thể diễn tiến nặng.
Do đó, việc nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường có vai trò quan trọng.
Khi trẻ có biểu hiện sốt cao kéo dài, giật mình nhiều, run tay chân hoặc các dấu hiệu thần kinh bất thường, cần được đưa đến cơ sở y tế để đánh giá.
Với các trường học, phát hiện sớm còn giúp hạn chế nguy cơ lây truyền sang những trẻ khác.
Dịch bệnh trẻ em ngày càng gắn với quản lý trường học
Tình hình năm 2026 cho thấy tay chân miệng không thể chỉ được xử lý trong phạm vi bệnh viện.
Khi gần 9 trong 10 ca mắc nằm ở nhóm trẻ dưới 5 tuổi, nhà trẻ và trường mẫu giáo trở thành một phần trực tiếp của hệ thống phòng dịch.
Điều này đòi hỏi sự phối hợp giữa ngành y tế, giáo dục, chính quyền địa phương và phụ huynh.
Giám sát dịch tại trường học, thông báo sớm khi xuất hiện ca bệnh và thực hiện vệ sinh thường xuyên có thể giúp giảm nguy cơ hình thành các ổ dịch lớn.
Từ xử lý ca bệnh sang phòng dịch tại cộng đồng
Gần 100.000 ca trong 8 tháng cho thấy quy mô dịch năm nay lớn hơn đáng kể so với cùng kỳ năm trước.
Tuy nhiên, số ca bệnh không phải là vấn đề duy nhất.
Điều đáng chú ý hơn là môi trường lây truyền đang tập trung tại những không gian sinh hoạt tập thể của trẻ nhỏ.
Vì vậy, phòng tay chân miệng trong giai đoạn hiện nay cần chuyển trọng tâm từ xử lý từng ca bệnh sang kiểm soát môi trường tại trường học và cộng đồng.
Khi việc rửa tay, vệ sinh đồ chơi và phát hiện sớm trở thành thói quen thường xuyên, khả năng hạn chế lây lan sẽ lớn hơn nhiều so với chỉ phản ứng sau khi số ca đã tăng mạnh.